Εγω ειμι η οδος

Παρασκευή 14 Ιουνίου 2019

Διδαχές οσίου Παναή του εκ Λύσης ΔΟΚΙΜΑΣΙΕΣ Α

α. Πολλές φορές μπορεί να σε συκοφαντούν. Εσύ να λες: «Δόξα να’ χεις Θεέ μου. Δώσε μου υπομονή να δεχθώ τη συκοφαντία και φώτισε τους». Ξέρεις τι στεφάνι έχεις! Μα, μόνο οι άγιοι μπορούν να τα κάμουν τούτα. Άντε, μην τα δεχτείς και κάμνε φασαρίες και απόδειξε... Ενώ, βάλε το χέρι στην καρδιά και πες «εγώ είμαι εντάξει». Και έτσι «η αλήθεια μένει εις τον αιώνα».

β. Το πρωί να βάλεις τον σταυρό σου και να λες: «Για να δούμε τι θα μας στείλεις σήμερα... με τι θα δοκιμαστούμε...». Η καλύτερη μέρα είναι εκείνη που θα δοκιμαστούμε. Τι θα στείλει ο Θεός για να τον υπηρετήσω; Θα στείλει ένα φτωχό ή μια νουθεσία ή μια προσευχή για ένα άρρωστο.

γ. Να λες: «Να, τα ηνία Θεέ μου. Οδήγα εσύ. Εγώ δεν έχω δύναμη. Όπου θέλεις πάρε με». Κι αν έλθουν έτσι τα γεγονότα που δεν τα λογάριασες, μην πεις πως άλλως πως τα λογάριαζα και διαφορετικά μου ήλθαν. Εκείνος τα έκαμε έτσι για το συμφέρον σου και να το δέχεσαι.

ε. Πόσες δοκιμασίες μας στέλλει ο Θεός προς το συμφέρον μας! Η δοκιμασία είναι επίσκεψη του Θεού. Γι’ αυτό όταν έρχεται να λέμε του Θεού «μείνε μαζί μας. Μείνε τούτη τη βδομάδα». Αντί αυτού όμως εμείς τον διώχνουμε, όπως οι Γαδαρηνοί του Ευαγγελίου και έτσι δεν καταλαβαίνουμε πως ενεργεί ο Θεός ούτε συνεργαζόμαστε μαζί του.

Από το βιβλίο ΕΜΠΕΙΡΙΑ ΑΓΙΟΤΗΤΟΣ, έκδοση του Ιερού Ησυχαστηρίου Αγίας Τριάδος, Λυθροδόντας - Κύπρος. τηλ. 00357-99607871

Διδαχές οσίου Παναή του εκ Λύσης ΔΙΑΦΟΡΑ 3

λα. Το σήμερα να βλέπεις. Το «τι τέξεται η επιούσια», δεν ξέρουμε. «Μη μεριμνάτε για την αύριον».

λβ. «Μη γίνου κοινωνός αλλοτρίων αμαρτιών», λέει ο Σολομών. Είναι σαν την περίπτωση που κουβεντιάζουν δυο και ανακατώνεσαι και συ. Μέσα σ’ ένα σινεμά τσακώθηκαν δυο και πήγε ένας τρίτος να τους χωρίσει. Τότε, πάνω στον θυμό του, τον σκότωσε ο ένας με περίστροφο. Εκείνοι έφυγαν. Αυτός πέθανε κι έμεινε η γυναίκα του χήρα με δυο ορφανά μωρά, γιατί δεν συμπεριφέρθηκε λογικά. Ακόμα, «κοινωνείς αλλότριες αμαρτίες», όταν βλέπεις δυο και μιλούν και τους κατακρίνεις. Μπορεί να μιλούν για καλά πράγματα και συ να κολαστείς. Ούτε με υποψία να κατακρίνεις, ούτε όταν ακούμε από τους άλλους, ούτε και αν δούμε κάποιον που αμαρτάνει. Σκέπασε τον και πες «εγώ πέφτω πιο γρήγορα».

λγ. Πρέπει να φτάσει κάποιος στην τελειότητα για να τα κάμει όλα. Και δεν είναι το πλάσμα πάντα το ίδιο. Άμα είναι πναστό (ξεκούραστο), μπορεί καλύτερα, αλλοιώτικα είναι σαν να’ χει πληγή κι έρχονται και την τρίβουν.

λδ. Οι θλίψεις είναι προάγγελοι των χαρών.

λε. Ο Θεός συγχωρά, εμείς δεν συγχωρούμε.

λστ. Όταν οι κόποι, οι ασχολίες είναι προς δόξαν Θεού η ωφέλεια του πλησίον, λογίζεται μισθός. «Ίδε την ταπείνωσιν μου και τον κόπον μου και άφες πάσας τας ανομίας μου».

λζ. Η σωτηρία εξαρτάται από τη χρήση του χρόνου. Υπάρχουν άνθρωποι που έζησαν μακροχρόνια στην αρετή και μετά έπεσαν σε αμαρτία και χάθηκαν. Κι άλλοι αγίασαν, ενώ έζησαν για πολλά χρόνια σε αμαρτία κι ύστερα μετανόησαν.

Διδαχές οσίου Παναή του εκ Λύσης ΔΙΑΦΟΡΑ 2

κα. Ο εναντίος μας βάζει να ντραπούμε, ή από φιλότιμο να λυπηθούμε, για να πέσουμε σε πειρασμό. Έχει όμως και ντροπή που βγάζει σε καλό.

κβ. Η πίστη είναι το κυριότερο... Βοηθά ο Θεός. Μοχθούμε, μεριμνούμε, αλλά ο Θεός βοηθά. Και πολλά που φοβούμαστε να γίνουν, ο Θεός βοηθά. Και πολλά που φοβούμαστε να γίνουν, ο Θεός δεν τα επιτρέπει. Αφού δεν θέλουμε το κακό, ο Θεός μας φυλάει.

κγ. Ο Θεός είναι ο μόνος που μπορούσε, αν ήθελε, να μας κάμει όπως θέλει. Κι όμως ... Έχει τη δυνατότητα, αλλά δεν το κάνει ... Πάντοτε προτάσσει το ̇ «όστις θέλει...».

κδ. «Ω γενεά άπιστος και διεστραμμένη», είπε στον πατέρα, αλλά δεν του είπε «είσαι άπιστος». Όταν ο Κύριος οδηγήθηκε στον Πιλάτο δεν απολογήθηκε, γιατί ήταν ώρα να σιωπήσει. Πολλές φορές διδάσκει και η σιωπή. Εξαρτάται από την ώρα, την περίπτωση.

κε. Πάντοτε με επιφυλάξεις, με μέτρο. Όχι πολλές επικοινωνίες... Η παρρησία δεν είναι καλή.

κστ. Τα όνειρα δεν πρέπει να τα βάλλουμε υπόψιν και να τρέχουμε από πίσω. Μερικοί λένε πως προαισθάνθηκαν το κακό που θα τους συμβεί. Άμα το πλάσμα αποκτήσει μεγαλοψυχία, ούτε στα συμβαίνοντα δίνει σημασία, ούτε πολύ περισσότερο στα όνειρα. Υπάρχουν άνθρωποι που φοβούνται τους πεθαμένους, και ζουν μέσα στον κόσμο που έχει χίλιων λογιών θηρία. Ο εναντίος πολλές φορές και ξύπνιους και κοιμισμένους, προσπαθεί να μας εκφοβίσει.

κζ. Ο εναντίος δίνει αρρώστια στα πλάσματα. Όπως του Ιώβ, της συγκύπτουσας. Δίνει αρρώστιες κι ο Θεός το επιτρέπει. Εμείς καταφεύγουμε στην Παναγία, στον απόστολο Ανδρέα, στον άγιο Παντελεήμονα, στον άγιο Γεώργιο... για να θεραπευθούμε. Όταν όμως δεν εισακούονται οι προσευχές μας καταφεύγομε στο μάγο. Χάνουμε τότε την επαφή μας με την αληθινή ζωή, τον Θεό.

κη. Οι υπερβολές σε όλα βλάφτουν.

κθ. Η γυμναστική στο σώμα ωφελεί. Είναι όπως η εγρήγορση, η βία, η νήψη. «Νήψε εν πάσι... κακοπάθησαν, έργον ποίησον ευαγγελιστου...».

λ. Όταν εργάζεται ο άνθρωπος και προσεύχεται, είναι σαν να δουλεύει για τον Κύριο, εφόσον όλα είναι δικά του.

Διδαχές οσίου Παναή του εκ Λύσης ΝΗΣΤΕΙΑ

α. Γιατί δεν δίνομε στην ψυχή τροφή όπως στο σώμα; Για το σώμα λέμε «και λίγο απ’ εκείνο και λίγο από τούτο να φάω... και αναψυκτικά...». Υπάρχει ώρα της ψυχής και ώρα του σώματος.

β. Λες «τον άρτον ημών τον επιούσιον...», χωρίς να αντιλαμβάνεσαι ότι αυτό αναφέρεται και στο σώμα και στην ψυχή. Ο Χριστός μας δίδαξε να αρκούμαστε στον «επιούσιον άρτον». Όχι πολλά. Πόσοι ασκητές έτρωγαν χόρτα, άκρες δέντρων και κανένα παξιμάδι!

γ. «Ζητείτε και ου λαμβάνετε, διότι κακώς αιτείσθε». Έχομε ψωμί και σκέπασμα; Φτάνει.

δ. Κυριακή της Τυροφάγου: Ε, εφτάσαμε και στο στάδιο των αρετών... Μεγάλη Σαρακοστή! Αλάδωτο, εκτός Σαββάτου και Κυριακής. Εις χαρά και ευροσύνη η νηστεία. Να ξεκινήσουμε το στάδιο τούτο με σκοπό τη σωτηρία.

ε. Το ζήτημα της νηστείας κανονίζεται αναλόγως της αντοχής. Ένας αδύναμος και τη μισή νηστεία να κάμει τον φτάνει. Ακόμα είναι και πολλή. Το κατά δύναμιν... Θα πρέπει με διάκριση να νηστεύουμε όσο μπορούμε. Σήμερα, με τόσα πολλά αγαθά, ο κόσμος κουράστηκε να τρώει. Έτσι θα πρέπει να στραφεί στην νηστεία. Ευτυχώς είναι αρκετοί, ακόμα και νέοι, που νηστεύουν, όλες τις νηστείες που ορίζει η Εκκλησία, μάλιστα κρατάνε και το «τριήμερο» στην αρχή της Μ.Τεσσαρακοστής. Προτού ακολουθήσεις πρόγραμμα αυστηρής νηστείας θα πρέπει να κάμεις και προπονήσεις. Ν’ αρχίσεις πρώτα να τρώεις μια φορά την ημέρα, ύστερα μια μέρα να μην φας, ακολούθως μπορείς να μην τρως και τρεις συνεχόμενες μέρες.

στ. «Θείς τα γόνατα προσηύξατο». Οι απόστολοι είτε χειροτονία, είτε οτιδήποτε είχαν, έκαμναν προηγουμένως νηστεία. Κι οι πατέρες στα μοναστήρια, όταν είχαν θέμα μεγάλο, έκαμναν μια βδομάδα νηστεία να φανερωθεί τι πρέπει να γίνει. Οι άγιοι έτρωγαν για να ζουν, εμείς ζούμε για να τρώμε... Χρειάζεται πάλη, γιατί «τα αγαθά κόποις κτώνται».

ζ. Ένας καβαλάρης τάισε το άλογο του και το έβαλε να πιει νερό στη δεξαμενή. Εκείνο δεν ήπιε περισσότερο απ’ ότι χρειαζόταν. Κι ήταν και άλογο ζώο... Με την εγκράτεια στενεύει το έντερο μας και συνηθίζουμε να τρώμε αυτό που πρέπει.

Διδαχές οσίου Παναή του εκ Λύσης ΔΙΑΦΟΡΑ 1

α. «Τά σά εκ των σων σοι προσφέρομεν κατά πάντα και δια πάντα». Όλα είναι δικά του̇ και χαρίσματα και αρετές.

β. Όταν ο Θεός έπλασε τον άνθρωπο έπιασε χώμα από τη γη. Και ακολούθως εφύσησε πνοή ζωής. Όταν φύγει η χάρις γινόμαστε απ’ εκείνον τον πηλό. Τέτοιοι είμαστε πλασμένοι.

γ. Αν για όλους τους αγίους κάμνουμε αγρυπνία, πρέπει προπαντός να κάμνομε και για το Άγιο Πνεύμα.

δ. Η τέχνη και τα γράμματα είναι περιουσία κινητή.

ε. Ένας εσυμπάθησε μιάν όμορφη, αλλά φτωχή. Άλλος πήρε μια πλούσια. Εκείνη μαθημένη πλουσιοπάροχα, δεν μπορεί να συνεννοηθεί. Όπως κι ένας πνευματικός άνθρωπος, άμα πάρει μιαν του κόσμου.

στ. Όταν το πλάσμα ζει εν Κυρίω και πλούσιος να’ ναι περιφρονεί τον επίγειο πλούτο, γι’ αυτό κάμνει πολλές ελεημοσύνες.

ζ. Η ομόνοια, η αγάπη, φέρνει τη γαλήνη και την ηρεμία. «Ανεχόμενοι αλλήλους εν αγάπη». «Αλλήλων τα βάρη βαστάζετε». Όχι ο καθένας το δικό του συμφέρον, αλλά των πολλών.

η. Την υγεία, την αγάπη, την ενότητα, άμα τα έχουμε, τι ψιλλίζουμε (ψάχνουμε) τα άλλα;

θ. «Ο δίγνωμος είναι ακατάστατος εν πάσαις ταις βουλαίς αυτού». Ότι και να κάνει έχει μέσα του ακαταστασία. Θέλει να κάμει και το θέλημα των άλλων, θέλει και το δικό του.

ι. Πολλές φορές αποφασίζεις να κάνεις κάτι. Σκέφτεσαι ποιο είναι το θέλημα του Θεού και ενεργείς κατά τη γνώμη σου το σωστό. Κι όμως μέσα σου πάλι έχεις αμφιβολία: «Άραγε έκαμα καλά;». Εσύ να λες «το σκέφτηκα καλά, το έκαμα», τέλειωσε, μην το ξανασκέφτεσαι.

Διδαχές οσίου Παναή του εκ Λύσης ΑΠΛΟΤΗΤΑ

α. Ο στάρετς Ζαχαρίας έλεγε: «Όπου η απλότητα, εκεί εκατοντάδες άγγελοι. Όπου η σοφία, κανένας». Να ζούμε χωρίς πονηριά, ζήλεια, φθόνο, χωρίς πολλές απαιτήσεις. Ότι έρχεται να το δεχόμαστε εύκολα. Ο απλός ότι γίνει και όσα και να έχει, ούτε θυμώνει ούτε παραπονιέται... «Μακάριοι οι πραείς...». «Μάθετε απ’ εμού ότι πράος ειμί...». Όπως τα παιδιά. Ο Παύλος ο απλούς, ήταν παντρεμένος και βρήκε τη γυναίκα του με ένα ξένο άνθρωπο να κάμνει την αμαρτία και είπε: «Έμμε κόφτει τίποτε (δεν με νοιάζει τίποτε). Έχε την να μεγαλώσεις και τα μωρά κι εγώ θα πάω να γίνω μοναχός». Πήγε στον άγιο Αντώνιο. Του έκλεισε την πόρτα, λέγοντας του πως είναι γέρος. Επέμεινε όμως κι έλεγε: «Δοκίμασε με να δεις. Αν έχεις οποιοδήποτε δύσκολο έργο, βάλε με να το κάμω».

Διδαχές οσίου Παναή του εκ Λύσης ΑΓΑΠΗ ΠΡΟΣ ΤΟΝ ΠΛΗΣΙΟΝ - Α

α. «Ο Θεός αγάπη εστί». Πολλοί θέλουν να δουν τον Θεό! Τι απαίτηση είναι τούτη; Αφού δεν θέλουν να δουν κατά πρόσωπο τον συνάνθρωπο τους και η καρδιά τους είναι γεμάτη έχθρα, πως θα δουν τον Θεό, που είναι αγάπη;

β. «Αγαπήσεις τον Θεό σου εξ’ όλης της ψυχής σου, εξ’ όλης της διανοίας σου, και εξ’ όλης της ισχύος σου, και τον πλησίον σου ως εαυτόν». Εκείνος που αγαπά τον Θεό τηρεί τις εντολές του Χριστού και γίνεται κατοικητήριο του Θεού. Γι’ αυτό ο Χριστός είπε: «Εάν τις αγαπά με και τας εντολάς μου τηρήσει, και ο πατήρ μου αγαπήσει αυτόν και προς αυτόν ελευσόμεθα και μονήν παρ’ αυτώ ποιήσωμεν». Από μας εξαρτάται, αν θέλουμε να καταστήσομε τον εαυτό μας κατοικητήριο του Αγίου Πνεύματος. Βέβαια με τη βοήθεια του Θεού.

γ. Όλα εξαρτώνται από την αγάπη. Η αγάπη είναι αυτή που γεννά την πίστη και την ελπίδα και την υπομονή. Όπου υπάρχει αγάπη εκεί είναι ο Θεός.

δ. Στη διχόνοια να λαμβάνουμε πάντοτε τη θέση του αδελφού μας. Να λέμε: «Αν ήμουν εγώ, τι θα μου άρεσε να μου κάμουν»; Αν θέλουμε να φυλάξουμε τον εαυτό μας, θα πρέπει πρώτα να διασφαλίσομε τον αδελφό μας.

ε. Μ’ όση δύναμη έχουμε ν΄ αγαπούμε τον Θεό και ύστερα τον πλησίον μας. Ν΄ αγαπούμε και ξένους και αλλόφυλους και αυτούς ακόμα τους εχθρούς μας. Όταν δεν αγαπούμε τον συνάνθρωπό μας, στην πραγματικότητα δεν αγαπούμε τον εαυτό μας. Η αγάπη που έχουμε προς τα πρόσωπα, μας δίνει δύναμη, μεγάλη δύναμη.

στ. Πρέπει η καρδιά του χριστιανού να είναι πλατιά, να χωρεί πολλά, να λυπάται, να σπλαχνίζεται. Όσο δίνεις, παίρνεις. «Μακάριον διδόναι ή λαμβάνειν». Το καλό είναι καλό, όταν γίνεται καλά. Να επισκέπτεσαι συχνά τόπους που θλίβονται, διότι συμπάσχεις. Ότι και να προσφέρεις στον πονεμένο, ότι και να του δώσεις, αν δεν τον συμπονέσεις, δεν έχει αξία. Εκεί, να κλάψεις μαζί του, στο μαξιλάρι του. Κι εσύ ωφελείσαι κι εκείνος. Κι άμα εσύ φύγεις από κοντά του, εκείνος να προσευχηθεί για σένα που τον πόνεσες. Δεν είναι αληθινή αγάπη αυτό που κάμνουν μερικοί: να χορεύουν, να διασκεδάζουν, να γλεντούν για φιλανθρωπικούς σκοπούς. Και στο τέλος ότι περισσέψει να λένε στους φτωχούς «πάρτε και σεις». Αυτή η αγάπη τις περισσότερες φορές είναι ανώφελη.